به کوشش نهاد آمار مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران به روال هر ساله همزمان با ۱۰ اکتبر، روز جهانی مبارزه علیه مجازات اعدام گزارش یک سال گذشته در این حوزه به هدف جلب توجه افکار عمومی نسبت به وضعیت هزاران نفری که اکنون در انتظار اجرای حکم اعدام خود هستند تهیه و منتشر میشود، در گزارش پیش رو اشاره شده است؛ در بازه زمانی۱۰ اکتبر ۲۰۱۹ تا ۸ اکتبر ۲۰۲۰، حداقل ۲۵۶ نفر در نقاط مختلف ایران به شیوه حلق آویز اعدام شدند که این رقم در مقایسه با زمان مشابه در سال گذشته، حدود ۲ درصد افزایش داشته است, صدور و اجرای حکم اعدام شهروندان در ایران، در حالی رخ میدهد که بسیاری از متهمان از دسترسی به یک روند عادلانه دادرسی محروماند و همچنین به دلیل عدم اجازه فعالیت گروههای مستقل مدافع حقوق بشر در ایران گزارش رو پیش از آنکه جلوه گر شمار بی نقص اعدامها در ایران باشد بازتاب دهنده ظرفیت دیده بانی جامعه مدنی نسبت به این مقوله است.
عبدالحمید میربلوچ زهی، زندانی سیاسی محکوم به اعدام در زندان زاهدان، روز پنجشنبه ۴ دیماه از بند خارج و به مکان نامعلومی منتقل شد. به گفته وکیل مدافع آقای میر بلوچ زهی در حالی که اعاده دادرسی وی از طریق سامانه خدمات قضایی ثبت شده و پرونده در انتظار ارجاع به شعبه است امروز خانواده ایشان گفتهاند که وی از بند عمومی زندان زاهدان خارج شده است. انتقال ناگهانی این زندانی محکوم به اعدام در کنار عدم پاسخدهی روشن مسئولین باعث افزایش نگرانیها در خصوص احتمال اجرای حکم وی شده است.
حسین افکاری و حمید افکاری، پدر و برادر نوید افکاری که صبح امروز پنجشنبه ۲۷ آذرماه، توسط نیروهای امنیتی بر مزار او در گورستان روستای سنگر از توابع بخش همایجان شهرستان سپیدان بازداشت شده بودند، دقایقی قبل آزاد شدند. نوید افکاری، کشتی گیر ایرانی و از بازداشت شدگان اعتراضات مرداد ۹۷ روز ۲۲ شهریورماه امسال، علیرغم ابهامات جدی در پرونده و موج جهانی حمایت از وی در زندان عادل آباد شیراز اعدام شد. وحید و حبیب افکاری دو برادر دیگر آقای افکاری کماکان در سلول انفرادی نگهداری میشوند.
آنچه در پی میآید گزارش ماهانه و اجمالی از وضعیت حقوق بشر در ایران در دوره زمانی آبان ماه ۹۹ است که به همت نهاد آمار، نشر و آثار مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران تهیه شده است، این گزارش با توجه به حجم محدود آن و نیز به دلیل عدم اجازه فعالیت گروههای مستقل مدافع حقوق بشر در ایران نمیتواند بازتاب بی نقص وضعیت حقوق بشر در ایران باشد.
صبح روز پنجشنبه ۲۷ آذرماه، ماموران امنیتی حسین افکاری و حمید افکاری، پدر و برادر نوید افکاری را بر مزار او در گورستان روستای سنگر از توابع بخش همایجان شهرستان سپیدان بازداشت و به مکان نامعلومی منتقل کردند. نوید افکاری، کشتی گیر ایرانی و از بازداشت شدگان اعتراضات مرداد ۹۷ روز ۲۲ شهریورماه امسال، علیرغم ابهامات جدی در پرونده و موج جهانی حمایت از وی در زندان عادل آباد شیراز اعدام شد. وحید و حبیب افکاری دو برادر دیگر آقای افکاری کماکان در سلول انفرادی نگهداری میشوند.
جمعی از فعالان سیاسی، اجتماعی و حقوق بشری با انتشار یک بیانیه ضمن ابراز همدردی با خانواده روح الله زم و ابراز انزجار از اعدام وی خواهان به رسمیت شناختن مخالفان و منتقدان ملی شدند. در بخشی از این بیانیه آمده است “چگونه میتوان چشم ها را بر صدور و اجرای حکم مرگ برای یک خبرنگار و مدیر یک کانال تلگرامی بست؟ در حالی که رنج، فقر، تبعیض، فساد و مرگ سراسر جامعه ایران را فرا گرفته، اعدام جوانی سرگشته از ظلم و بیعدالتی چه دستاوردی برای ملک و ملت خواهد داشت؟”
روز چهارشنبه ۱۹ آذر، حکم اعدام دانیال دیوانی آذر، یکی دیگر از متهمان پرونده قتل “صادق برمکی” جوان مهابادی، به اجرا درآمد. روز دوشنبه هفته جاری، حکم اعدام کمال اصغری دیگر متهم این پرونده اجرا شد. پیشتر پرونده متهمان، پس از تایید حکم اعدام در دیوان عالی کشور به واحد اجرای احکام دادگستری مهاباد ارسال شده بود. دانیال زین العابدین، دیگر متهم این پرونده نیز که در زمان بازداشت تنها ۱۷ سال سن داشت، در فروردین ماه سال جاری به صورت پرابهامی در زندان میاندوآب جان باخت.
بامداد روز شنبه ۲۲ آذر، حکم اعدام روح الله زم، زندانی سیاسی در زندان رجایی شهر کرج اجرا شد. روح الله زم روز پنجشنبه ۲۰ آذرماه از بازداشتگاه سپاه در تهران به بند ۸ زندان رجایی شهر کرج موسوم به بند سپاه پاسداران منتقل شد. او عصر روز جمعه به زندان اوین منتقل و پس از آخرین ملاقات با خانواده مجددا به زندان رجایی شهر منتقل شد. او از زمان انتقال تا زمان اجرای حکم اعدام در اعتصاب خشک بسر برد. در زمان اجرای حکم اعدام این فعال سیاسی، امین وزیری، نماینده دادستان به همراه تنی از نیروهای امنیتی در صحنه اجرای حکم حاضر بودند.
روز سه شنبه ۱۸ آذر، غلامحسین اسماعیلی سخنگوی قوه قضاییه از تایید حکم اعدام روح الله زم در دیوان عالی کشور خبر داد. پیش از این رئیس دیوان عالی کشور در تاریخ ۲۵ شهریورماه از صدور رای و اتمام رسیدگی به پرونده روح الله زم در دیوان عالی کشور خبر داده بود. این فعال سیاسی مهرماه ۹۸ توسط سازمان اطلاعات سپاه بازداشت و توسط دادگاه انقلاب تهران در کنار سایر مجازات به اعدام محکوم شد.